सांस्कृतिक रूपमा भक्तपुर नेपालकै एक धनी सहर हो र स्थानीय होमस्टेमा बस्दा तपाईंले यो संस्कृतिलाई नजिकबाट अनुभव गर्न पाउनुहुन्छ। प्राचीन सम्पदा क्षेत्र घुम्ने र हस्तकला आफैँ बनाउन सिक्नेदेखि लिएर नजिकैका ठाउँहरूको यात्रा र नेवारी परिकारको स्वादसम्म, आफ्नो बसाइमा गर्न लायक सबै कुराहरूको जानकारी यहाँ दिइएको छ।
परिचय
तपाईं तल घरमा पाकिरहेको ताजा दालभातको मीठो बास्नाले ब्युँझनुहुन्छ। झ्यालबाहिर, भक्तपुरका पुराना इँटाका छानाहरू बिहानको घाममा चम्किरहेका हुन्छन्। नजिकै कतै, एक कुमाले आफ्नो चक्रमा काम गर्न थालिसकेका हुन्छन्। भक्तपुरको होमस्टेमा बस्दाको अनुभव साँच्चै यस्तै हुन्छ, र यो कुनै पनि होटलले दिन सक्ने अनुभवभन्दा बिल्कुलै फरक छ।
भक्तपुर एसियाकै सबैभन्दा राम्रोसँग संरक्षित प्राचीन शहरहरूमध्ये एक हो। यो काठमाडौंबाट केवल १२ किलोमिटर पूर्वमा अवस्थित छ, तर यहाँ पुग्दा एउटा बेग्लै संसारमा आएजस्तो महसुस हुन्छ। यहाँका अधिकांश सडकहरू इँटाले बनेका छन्, भवनहरू सयौं वर्ष पुराना छन्, र यहाँका मानिसहरूले आफ्नो नेवारी संस्कृतिलाई नेपालमा अन्यत्र कतै नपाइने तरिकाले जीवन्त राखेका छन्।

खुसीको कुरा के छ भने, जब तपाईं कुनै सांस्कृतिक भक्तपुरको होमस्टेमा बस्नुहुन्छ, तपाईं यी सबै कुराको बीचमा नै हुनुहुन्छ। अर्थपूर्ण अनुभवहरूका लागि तपाईंले टाढा यात्रा गर्न वा धेरै पैसा खर्च गर्न आवश्यक छैन। गर्न लायकका लगभग सबै कुराहरू हिँडेरै पुग्न सकिने दूरीमा छन्।
यो गाइड तपाईंको लागि सुरूवात बिन्दु हो। तपाईंको भक्तपुर होमस्टे बसाइ दुई दिनको होस् वा पूरै हप्ताको, यहाँ आफ्नो समयलाई कसरी राम्रोसँग सदुपयोग गर्ने भन्नेबारे बताइएको छ।
यस गाइडमा तपाईंले के पाउनुहुनेछ:
चार सम्पदा क्षेत्रहरू र ती प्रत्येक किन घुम्न लायक छन् भन्ने जानकारी
होमस्टेको पाहुनाको रूपमा तपाईंले सहभागी हुन सक्ने हस्तकलाका गतिविधिहरू
चाँगुनारायण र नगरकोट जस्ता नजिकका ठाउँहरूमा गर्न सकिने सजिला दिन-यात्रा
हरेक आगन्तुकले कम्तिमा एक पटक चाख्नै पर्ने स्थानीय परिकार र पेय पदार्थहरू
मुख्य बुँदाहरू
भक्तपुरमा हिँडेरै घुम्न सकिने चारवटा सम्पदा क्षेत्रहरू छन्: दरबार क्षेत्र, टौमढी क्षेत्र, दत्तात्रेय क्षेत्र, र पोटरी स्क्वायर (कुमाले चोक)।
भक्तपुरको होमस्टेमा बस्दा तपाईं शहरका लगभग सबै प्रमुख आकर्षणहरूको नजिकै हुनुहुन्छ, जहाँ हिँडेरै पुग्न सकिन्छ।
तपाईंले कुनै पूर्व-अनुभव बिना नै माटाका भाँडा बनाउने र थान्का चित्रकला कक्षाहरूमा भाग लिन सक्नुहुन्छ।
चाँगुनारायण मन्दिर र नगरकोट दुवै भक्तपुरबाट आधा-दिन वा पूरा-दिनमा सजिलै गर्न सकिने यात्राहरू हुन्।
जुजु धौ, भक्तपुरको प्रसिद्ध 'दहीको राजा', यहाँ आउने हरेक आगन्तुकले चाख्नै पर्ने कुरा हो।
भक्तपुर काठमाडौं नजिकै बस्नका लागि सबैभन्दा किफायती र सांस्कृतिक रूपमा धनी ठाउँहरूमध्ये एक हो।
उपत्यकामा बस्नका लागि भक्तपुरको होमस्टे किन सबैभन्दा राम्रो विकल्प हो
काठमाडौं नजिक बस्ने अधिकांश यात्रीहरू ठमेलमा होटल रोज्छन् र भक्तपुरलाई एक दिने यात्राको रूपमा घुम्छन्। उनीहरू केही घण्टा बिताउँछन्, मुख्य दरबार क्षेत्र हेर्छन्, र दिउँसोको भीड कम हुनुअघि नै फर्किन्छन्। उनीहरूले सबैभन्दा राम्रो पक्ष गुमाइरहेका हुन्छन्।
जुन कुराले भक्तपुरको नेवारी होमस्टे अनुभवलाई फरक बनाउँछ, त्यो हो कि तपाईं दिनभरि घुम्न आउने पर्यटकहरू फर्किएपछि पनि त्यहीँ बस्न पाउनुहुन्छ। सडकहरू शान्त हुन्छन्। पुराना इँटाका मन्दिरहरूमा पर्ने प्रकाशको रङ बदलिन्छ। तपाईं आफ्नो गृहधनी परिवारसँग बेलुकाको खाना खानुहुन्छ र उनीहरूबाट चाडपर्व, स्थानीय देवी-देवता, र तपाईंले दिनभरि हिँडेका टोलहरूका कथाहरू सुन्नुहुन्छ।

भक्तपुर पनि नजिकै बस्नका लागि सबैभन्दा किफायती र घुम्न सजिलो ठाउँहरू मध्ये एक हो काठमाडौं। पुरानो शहर प्रायः ट्राफिक-मुक्त छ, जसको मतलब सबै ठाउँमा हिँडेरै पुग्न सकिन्छ। र यहाँका अधिकांश होमस्टेहरू स्थानीय नेवार परिवारहरूले चलाएको हुनाले, तपाईंले बाहिरबाट बुझ्न वर्षौं लाग्ने संस्कृतिलाई दैनिक रूपमा नजिकबाट अनुभव गर्न पाउनुहुन्छ।
चार सम्पदा क्षेत्रहरूको पैदल यात्रा
भक्तपुरको पुरानो शहर चार मुख्य सम्पदा क्षेत्रहरूको वरिपरि बनेको छ। प्रत्येकको आ-आफ्नै विशेषता छ, र ती सबैलाई एकै पटकमा हतार-हतार घुम्नुभन्दा दुई वा तीन दिन लगाएर बिस्तारै घुम्नु धेरै राम्रो हुन्छ। योजना बनाउन मद्दतको लागि यहाँ एक संक्षिप्त सिंहावलोकन दिइएको छ।
भक्तपुर दरबार क्षेत्र
भक्तपुर दरबार क्षेत्र भक्तपुरको होमस्टेमा बस्ने अधिकांश पाहुनाहरूले सबैभन्दा पहिले घुम्न चाहने ठाउँ हो। यो युनेस्को विश्व सम्पदा क्षेत्र हो र यहाँ केही उत्कृष्ट उदाहरणहरू छन् नेवारी वास्तुकलाका जुन नेपालमा अन्यत्र विरलै देख्न पाइन्छ।

यो पचपन्न झ्याले दरबार राजा जितामित्र मल्लको लागि बनाइएको थियो र यसमा भएका झ्यालका बुट्टाहरू यति विस्तृत छन् कि यस भवनलाई सम्पूर्ण एसियाकै उत्कृष्ट काष्ठकलाको उपलब्धि मानिन्छ।
दरबारको प्रवेशद्वारमा रहेको सुनको ढोका देवीदेवता, दानव र पौराणिक जीवहरूको धातुको बुट्टाले ढाकिएको छ, र यसलाई संसारकै सबैभन्दा जटिल बुट्टाले सजाइएको ढोकाहरू मध्ये एक मानिन्छ।
राजा जगत प्रकाश मल्लले सन् १६७२ मा बनाएको वत्सला दुर्गा मन्दिर देवी दुर्गालाई समर्पित छ र यसमा शिखर वास्तुकला शैलीको सुन्दर ढुङ्गे संरचना रहेको छ।
सन् १७३७ मा दरबार क्षेत्रमा राखिएको तलेजु घण्टी भक्तपुरको सबैभन्दा परिचित स्थलहरू मध्ये एक हो र स्थानीयहरू अझै पनि आफ्नो दैनिक धार्मिक जीवनको भागको रूपमा यहाँ आउने गर्छन्।
टौमढी स्क्वायर
टौमढी स्क्वायर दरबार क्षेत्रबाट केही बेर हिँडेपछि पुगिने यो ठाउँमा नेपालको सबैभन्दा अग्लो न्यातपोल मन्दिर छ। यो चोक शान्त र खुला भएकोले देशकै सबैभन्दा बढी फोटो खिचिने ठाउँहरू मध्ये एक हो।

न्यातपोल मन्दिर सन् १७०२ मा बनाइएको यो मन्दिर पाँच तला अग्लो छ र तान्त्रिक देवी सिद्धि लक्ष्मीलाई समर्पित छ। यो २०७२ सालको विनाशकारी भूकम्पमा पनि लगभग जस्ताको तस्तै रह्यो।

मन्दिरसम्म जाने सिँढीहरूमा रक्षकहरूको ढुङ्गे मूर्तिहरू लहरै राखिएका छन्, र भनिन्छ, प्रत्येक मूर्ति आफ्नो तलको मूर्तिभन्दा दश गुणा बढी शक्तिशाली छ।
न्यातपोलको ठीक छेउमा रहेको भैरवनाथ मन्दिर भगवान् शिवको सबैभन्दा डरलाग्दो रूपहरू मध्ये एकलाई समर्पित छ, र यसको तीन-तले प्यागोडा शैलीको बनावट शास्त्रीय नेवारी धार्मिक वास्तुकलाको एक उत्कृष्ट उदाहरण हो।
दत्तात्रेय स्क्वायर
दत्तात्रेय स्क्वायर भक्तपुरको सबैभन्दा पुरानो भाग हो र यसलाई प्रायः हिँड्न मिल्ने खुला सङ्ग्रहालयको रूपमा वर्णन गरिन्छ। यो अन्य चोकहरूभन्दा शान्त छ, जसले गर्दा भक्तपुरको सांस्कृतिक होमस्टेमा बसेर हतार नगरी आरामले घुम्न चाहने पाहुनाहरूका लागि यो एक मनपर्ने ठाउँ बनेको छ।

सन् १४२८ मा बनेको दत्तात्रेय मन्दिर एउटै रूखको काठबाट बनाइएको भनिन्छ, र यसको प्राचीनता र विशालताले यसलाई पूरै सहरको सबैभन्दा प्रभावशाली संरचनाहरू मध्ये एक बनाएको छ।
यो मयूर झ्याल नजिकैको पुजारी मठ भवनमा रहेको छ र यसलाई नेपालकै उत्कृष्ट काष्ठकला मानिन्छ, जसलाई कहिलेकाहीँ नेपालको 'मोना लिसा' पनि भनिन्छ, र यदि तपाईंलाई यसको बारेमा थाहा छैन भने सजिलै नदेखिन सक्छ।
यस चोकभित्र तीनवटा सङ्ग्रहालयहरू छन्: एउटा काष्ठकला सङ्ग्रहालय, एउटा पित्तल र काँसको सङ्ग्रहालय, र राष्ट्रिय कला सङ्ग्रहालय, जहाँ थाङ्का चित्रकला र प्राचीन ढुङ्गे पाण्डुलिपिहरू समावेश छन्।
पोटरी स्क्वायर
पोटरी स्क्वायर, जसलाई तालाको टोल पनि भनिन्छ, नेपालको सबैभन्दा अद्वितीय ठाउँहरू मध्ये एक हो। यो एक जीवन्त र कामकाजी टोल हो, जहाँ परिवारहरूले हजार वर्षभन्दा बढी समयदेखि हातले माटाका भाँडाहरू बनाउँदै आएका छन्।

बिहानपख तपाईंले खुला आँगनहरूमा कुमालेहरूलाई चक्कामा काम गरिरहेको देख्न सक्नुहुन्छ, जहाँ उनीहरूले आफ्ना जिजुबाजेहरूले जस्तै गरी कचौरा, दियो र सजावटका भाँडाहरू बनाइरहेका हुन्छन्।
तयार भएका माटाका भाँडाहरू चोकभरि घाममा सुकाउन राखिन्छन्, र यो दृश्य देशको अन्य कुनै पनि ठाउँमा देखिने दृश्यभन्दा बिल्कुलै फरक देखिन्छ।
त्यहाँको पोटरी ट्रेनिङ सेन्टर ले आफैँ बसेर यो काम सिक्न चाहने आगन्तुकहरूलाई स्वागत गर्छ, र भक्तपुरको होमस्टेमा रहेको तपाईंको गृहधनी परिवारलाई कक्षाको लागि सम्पर्क गर्नुपर्ने सही व्यक्तिबारे पहिले नै थाहा हुन सक्छ।
हस्तकलाको प्रत्यक्ष अनुभव लिनुहोस्
...मा बस्नुका सबैभन्दा ठूला फाइदाहरूमध्ये एक भक्तपुरको होमस्टे एक दिनको लागि मात्र घुम्नुभन्दा लामो समय बस्दा तपाईंले वास्तविक र प्रत्यक्ष अनुभवहरू बटुल्ने मौका पाउनुहुन्छ। लामो बसाइमा गर्न सकिने सबैभन्दा सन्तोषजनक कामहरूमध्ये एक हो - हस्तकला सिक्नु। र यो सिक्नको लागि भक्तपुर नेपालको सबैभन्दा राम्रो ठाउँहरूमध्ये एक हो।
पोटरी स्क्वायरमा माटाका भाँडा बनाउने कक्षा
माटाका भाँडा बनाउने कला सिक्न सुरु गर्नेहरूका लागि सबैभन्दा सजिलो हस्तकला हो, र यो सिक्नको लागि पोटरी स्क्वायर नेपालको सबैभन्दा राम्रो ठाउँ हो। यो सुरु गर्न कुनै अनुभव चाहिदैन, र खुट्टाले चलाउने परम्परागत चक्रमा दुई घण्टाको अभ्यासले पनि जीवनभरलाई एउटा अविस्मरणीय छाप छोड्छ। तपाईंको होमस्टेका गृहधनीको पोटरीमा पहिले नै चिनजान हुन सक्छ तालिम केन्द्र, त्यसैले आफैले केही बुक गर्नुअघि उहाँहरूलाई सोध्नुहोस्।

थान्का चित्रकला परिचय
थान्का चित्रकला थान्का चित्रकलामा निपुण हुन वर्षौं लाग्छ, तर भक्तपुर र नजिकैको पाटनका पारिवारिक कार्यशालाहरूमा शुरुवातीहरूका लागि कक्षाहरू उपलब्ध छन्। तपाईंले आधारभूत ज्यामितीय ग्रिड, खनिज रङ्ग, र रङ्गहरू पछाडिको प्रतीकात्मक अर्थबारे सिक्नुहुनेछ, जसले यस कलालाई हेर्ने तपाईंको दृष्टिकोणलाई पूर्ण रूपमा परिवर्तन गरिदिन्छ। एउटा भक्तपुर होमस्टे कार्यक्रमले कुनै पनि एक घण्टे कक्षाभन्दा धेरै गहिरो ज्ञान दिन्छ।
काष्ठकला अवलोकन र छोटा कक्षाहरू
काष्ठकला काष्ठकला भक्तपुरमा जताततै देख्न पाइन्छ - मन्दिरका झ्यालदेखि पुराना पारिवारिक ढोकाहरूसम्म। यो कसरी बनाइन्छ भनेर बुझ्दा पूरै सहरलाई हेर्ने दृष्टिकोण नै फरक पर्छ। तपाईंको होमस्टेका गृहधनीमार्फत वा दत्तात्रेय स्क्वायर नजिकका कार्यशालाहरूमा छोटा कक्षाहरूको व्यवस्था गर्न सकिन्छ, जहाँ कालिगढहरू प्रायः खुला ठाउँमा काम गरिरहेका हुन्छन्। एक कुशल कालिगढलाई एक दिउँसो हेर्दा मात्र पनि सहरका हरेक पर्खाल र झ्याललाई हेर्ने तपाईंको नजरिया बदलिन्छ।

भक्तपुर होमस्टेबाट गर्न सकिने दिनभरिका यात्राहरू
भक्तपुरको अवस्थिति काठमाडौं उपत्यकामा भएकोले, यसलाई नजिकका ठाउँहरू घुम्नको लागि एक उत्कृष्ट आधार बनाउँछ। तल उल्लेखित सबै यात्राहरू आधा दिन वा पूरा दिनमा सजिलै गर्न सकिन्छ, र तपाईं बेलुकाको खानाको समयसम्ममा आफ्नो भक्तपुर होमस्टेमा फिर्ता आइसक्नुहुनेछ।
चाँगुनारायण मन्दिर
चाँगुनारायण भक्तपुरको मध्य भागबाट लगभग 6 किलोमिटर टाढा, उपत्यकालाई हेरेर बसेको जङ्गलले ढाकिएको डाँडामा अवस्थित छ। यो नेपालको सबैभन्दा पुरानो मन्दिरहरूमध्ये एक हो, जसलाई सन् 1979 देखि युनेस्को विश्व सम्पदा सूचीमा समावेश गरिएको छ।

यो मन्दिर विष्णुलाई समर्पित छ र यहाँ केही उत्कृष्ट ढुङ्गाका मूर्तिहरू छन् लिच्छवि कालका, जसमध्ये केही कलाकृतिहरू 1,500 वर्षभन्दा पुराना छन्।
त्यहाँ पुग्न कि त 20 मिनेटको ट्याक्सी यात्रा गर्नुपर्छ वा गरा-कान्ला र साना गाउँहरू हुँदै एक घण्टाको उकालो हिँड्नुपर्छ, र दुवै विकल्पहरू आ-आफ्नै तरिकाले रमाइला छन्।
मन्दिर वरपरको डाँडामा रहेको गाउँ शान्त र सानो छ, र डाँडाबाट देखिने काठमाडौं उपत्यकाको दृश्य नगरकोट नगईकन पाउन सकिने उत्कृष्ट दृश्यहरूमध्ये एक हो।
नगरकोट
नगरकोट भक्तपुरबाट लगभग 23 किलोमिटर टाढा र समुद्री सतहबाट करिब 2,175 मिटरको उचाइमा अवस्थित छ। यो काठमाडौं नजिकबाट हिमालय शृङ्खला हेर्नको लागि सबैभन्दा लोकप्रिय ठाउँ हो।
मौसम सफा भएको दिनमा, नगरकोटबाट हिमालयको एक फराकिलो खण्डको मनोरम दृश्य देखिन्छ र जाडो यामको बिहान मौसम एकदमै सफा हुँदा, टाढाबाट सगरमाथाको दृश्य पनि देख्न सकिन्छ।
काठमाडौं नजिकका होमस्टेमा बस्ने अधिकांश मानिसहरू सूर्योदय हेर्नको लागि यो यात्रा गर्छन्, जसको लागि बिहान ४ देखि ५ बजेतिर भक्तपुरबाट निस्कनुपर्छ। तर सफा बिहानीको दृश्यले बिहान सबेरै उठ्नुको दुःखलाई सार्थक बनाउँछ।
नगरकोट जाने बाटो जङ्गल र धेरै साना गाउँहरू हुँदै जान्छ, र जाँदा-आउँदा दुवैतर्फ बाटोको दृश्य हेर्न लायकको हुन्छ।
थिमि
थिमि एक नेवारी सहर हो जुन भक्तपुरबाट करिब 8 किलोमिटर पश्चिममा, भक्तपुर र काठमाडौं बीचको मुख्य सडकमा अवस्थित छ। यहाँ भक्तपुरभन्दा धेरै कम पर्यटक आउँछन्, तर यहाँको आफ्नै बलियो माटाका भाँडा र हस्तकलाको परम्परा हेर्न लायक छ।

थिमिका अधिकांश घरपरिवारहरू कि त माटाका भाँडा बनाउने काममा वा सानो स्तरको खेतीपातीमा संलग्न छन्, र यो सहरमा एक शान्त, कामकाजी गाउँको जस्तो वातावरण छ जुन धेरै पर्यटक आउने क्षेत्रहरूभन्दा एकदमै फरक छ।
यो थिमिको बालकुमारी मन्दिर यो मन्दिर मातृ देवीलाई समर्पित छ र यो एक महत्त्वपूर्ण स्थानीय धार्मिक स्थल हो, विशेष गरी बिस्केट जात्राको समयमा जब पूरै शहर उत्सवमय बन्छ।
भक्तपुर होमस्टेमा बस्दा तपाईं सजिलैसँग दुई-तीन घण्टाको लागि थिमि घुम्न जान सक्नुहुन्छ। शहरको केन्द्रबाट छोटो बस वा ट्याक्सी यात्रा गरेर त्यहाँ पुग्न सकिन्छ।
भक्तपुर होमस्टेमा बस्ने हरेक पाहुनाले चाख्नै पर्ने स्थानीय परिकारहरू
भक्तपुरको आफ्नै छुट्टै खाद्य संस्कृति छ, जुन काठमाडौं उपत्यकाको अन्य ठाउँभन्दा फरक छ। भक्तपुरको नेवारी परिवारको होमस्टेमा बस्नु भनेको घरधनीसँगै घरमा खाना खानु हो, जुन वास्तवमै यो अनुभवको सबैभन्दा राम्रो पक्ष हो। तर यी परिकारहरू आफैँले खोजेर खानुको पनि छुट्टै मज्जा छ।
जुजु धौ भक्तपुरको सबैभन्दा प्रसिद्ध परिकार हो, जसको नेवारी भाषामा अर्थ 'दहीको राजा' हुन्छ। यो भैंसीको दूधबाट बनेको बाक्लो, मिठो दही हो, जसलाई माटोको सानो कचौरामा दिइन्छ र यो चिनी नहालीकनै गुलियो हुन्छ। तपाईंले यो शहरभरि, विशेष गरी टौमढी स्क्वायर नजिकैका साना पसलहरूमा बेच्न राखेको पाउनुहुनेछ।

बारा र वो परम्परागत नेवारी दालका पनकेक हुन्, जुन बाहिरबाट कुरकुरा र भित्रबाट नरम हुन्छन्। यी भक्तपुरका पुराना टोलहरूमा पाइने एक सामान्य खाजा हो र प्रायः अर्डर गरेपछि ताजा बनाइन्छ। "यहाँ बारा वो पाइन्छ" लेखेको बोर्ड खोज्नुहोस्।
दरबार स्क्वायर र दत्तात्रेय स्क्वायर नजिकैका स्थानीय रेस्टुरेन्टहरूमा पाइने नेवारी खाजा सेटले तपाईंलाई नेवारी परिकारहरूको पूर्ण स्वाद दिन्छ। यसमा चिउरा, तरकारी, कालो दालको झोल र अचार एउटै थालमा पस्किइन्छ।

तपाईंको होमस्टेका घरधनी परिवार भक्तपुर होमस्टेमा लाई कहाँ खाने र के नछुटाउने भन्ने बारेमा राम्रो जानकारी हुन्छ। उहाँहरूलाई सोध्नुहोस्। उहाँहरूको सिफारिस कुनै पनि गाइडबुकमा पाइने जानकारीभन्दा राम्रो हुनेछ।
भक्तपुर होमस्टेका पाहुनाहरूका लागि व्यावहारिक सुझावहरू
भक्तपुरमा तपाईंको बसाइलाई अझ सहज र रमाइलो बनाउने केही कुराहरू।
विदेशी पर्यटकहरूका लागि सम्पदा क्षेत्र प्रवेश शुल्क लगभग 1,800 NPR छ, जसले एक दिनको लागि चारवटै स्क्वायरहरू घुम्न मिल्छ। यदि तपाईं धेरै दिन बस्दै हुनुहुन्छ भने, टिकट काउन्टरमा एक हप्ताको लागि म्याद थप्न सोध्नुहोस्, जुन प्रायः पासपोर्ट देखाउँदा निःशुल्क हुन्छ।
भक्तपुरको पुरानो शहर धेरैजसो गाडी-रहित छ र पूरै हिँडेरै घुम्न सजिलो छ। कुनै पनि यातायात एपभन्दा राम्रो हिँड्न मिल्ने जुत्ताले तपाईंलाई धेरै सहयोग गर्नेछ।
यदि तपाईं कुमालेहरूलाई चक्रमा काम गरिरहेको हेर्न चाहनुहुन्छ भने पोटरी स्क्वायर घुम्नको लागि बिहानको समय सबैभन्दा राम्रो हो। दिउँसोसम्ममा, दिनको लागि माटोलाई आकार दिने अधिकांश काम सकिसकेको हुन्छ।
भक्तपुर होमस्टेका तपाईंको घरधनी परिवार नै तपाईंको सबैभन्दा राम्रो स्थानीय गाइड हो। उहाँहरूलाई अहिले कुन स्क्वायर घुम्न लायक छ, उहाँहरू कहाँ जुजु धौ खानुहुन्छ, र तपाईंको बसाइको समयमा कुनै चाडपर्व वा समारोहहरू आउँदैछन् कि भनेर सोध्नुहोस्।
काठमाडौंबाट, रत्नपार्कबाट चल्ने लोकल बसले लगभग ४५ देखि ६० मिनेट लिन्छ र भाडा करिब ५० NPR पर्छ। ट्याक्सीले ३० देखि ४५ मिनेट लिन्छ र भाडा करिब १,२०० NPR पर्छ। बस यात्रा आफैँमा एक पटक अनुभव गर्न लायकको साहसिक कार्य हो।
अन्तिम विचार
भक्तपुर त्यस्तो दुर्लभ ठाउँहरू मध्ये एक हो जहाँ तपाईंले जति धेरै समय दिनुहुन्छ, यसले तपाईंलाई त्यति नै धेरै कुराहरू फर्काउँछ। भक्तपुरको होमस्टेमा बस्दा तपाईं संस्कृतिलाई बाहिरबाट हेरेर मात्र जानुहुन्न, बरु त्यसको भित्रै पस्नुहुन्छ। तपाईं नेवारी घरमा ब्युँझनुहुन्छ, स्थानीय परिवारसँग खाना खानुहुन्छ, र हजार वर्षभन्दा बढी समयदेखि जीवन्त रहेको शहरमा हिँड्नुहुन्छ।
यदि तपाईं योजना बनाउन तयार हुनुहुन्छ भने, Nepal Homestays मा भक्तपुरका होमस्टेहरू खोज्नुहोस् र आफ्नो यात्राको लागि उपयुक्त लाग्ने परिवार खोज्नुहोस्। भक्तपुरले तपाईंलाई सोचेभन्दा धेरै दिनेछ।
बारम्बार सोधिने प्रश्नहरू
काठमाडौंबाट एक दिने यात्रामा घुम्नुभन्दा भक्तपुरमा बस्नु नै उचित हो?
हो, अवश्य। दिउँसो अबेरतिर एक दिने पर्यटकहरू फर्किएपछि, भक्तपुर धेरै शान्त र आत्मीय ठाउँ बन्छ। भक्तपुरको होमस्टेमा बस्दा तपाईंले शहरको त्यो पक्ष अनुभव गर्न पाउनुहुन्छ, जुन धेरैजसो एक दिने पर्यटकहरूले कहिल्यै देख्दैनन्। पुराना स्क्वायरहरूमा बिहानको प्रकाश, पारिवारिक भोजन, र दैनिक जीवनको सुस्त गति, यी सबै कुराहरू तपाईंले त्यहाँ बसेपछि मात्र पाउनुहुन्छ।
भक्तपुर होमस्टेमा कति दिन बस्नुपर्छ?
चारवटै स्क्वायर घुम्न, एउटा हस्तकलाको अनुभव लिन, र चाँगुनारायण वा नगरकोटको आधा दिनको यात्रा गर्न दुईदेखि तीन दिन पर्याप्त हुन्छ। यदि तपाईं आफ्नो होमस्टे बसाइको क्रममा माटाका भाँडा बनाउने वा थान्का चित्रकला कार्यक्रममा सहभागी हुनुहुन्छ भने, सिकाइबाट वास्तविक लाभ लिनको लागि कम्तिमा चारदेखि पाँच दिनको योजना बनाउनुहोस्।
भक्तपुरमा घुम्न कुन स्क्वायरबाट सुरु गर्दा राम्रो हुन्छ?
बिहान भीडभाड हुनुअघि भक्तपुर दरबार स्क्वायरबाट सुरु गर्नुहोस्, त्यसपछि दिउँसोको खाना खानुअघि हिँडेर टौमढी स्क्वायर र पोटरी स्क्वायर पुग्नुहोस्। दत्तात्रय स्क्वायर दिउँसोको लागि राख्नुहोस्, जब त्यो क्षेत्र शान्त हुन्छ र पुराना भवनहरूमा पर्ने प्रकाश सबैभन्दा राम्रो देखिन्छ।
के चाँगुनारायण र भक्तपुर एकै दिनमा घुम्न सकिन्छ?
हो, सकिन्छ। यसको लागि राम्रो तरिका भनेको बिहानको समय भक्तपुरका स्क्वायरहरूमा बिताउने र दिउँसोको सुरुमा ट्याक्सी चढेर वा हिँडेर चाँगुनारायण जाने हो। सूर्यास्त हुनुभन्दा निकै अगाडि नै भक्तपुरको आफ्नो होमस्टेमा फर्किसक्ने योजना बनाउनुहोस्।
भक्तपुरमा जुजु धौ कहाँ चाख्न पाइन्छ?
जुजु धौ शहरभरि साना पसलहरूमा बेचिन्छ, विशेषगरी टौमढी स्क्वायर नजिक र दरबार स्क्वायर वरपरका गल्लीहरूमा। यो माटोको सानो कचौरामा दिइन्छ र यसको मूल्य एकदमै कम पर्छ। तपाईंले सोध्नुभयो भने तपाईंको होमस्टेका गृहधनीलाई सबैभन्दा राम्रो स्थानीय ठाउँबारे थाहा हुन्छ।
के भक्तपुरको सांस्कृतिक होमस्टे बालबच्चासहितको परिवारका लागि उपयुक्त हुन्छ?
हो, हुन्छ। भक्तपुरका नेवार गृहधनी परिवारहरू सामान्यतया बालबालिकाहरूप्रति धेरै स्वागतशील हुन्छन्, र साना पाहुनाहरूलाई माटाका भाँडा बनाउने तथा अन्य हस्तकलाका गतिविधिहरू सबैभन्दा बढी मन पर्छ। बुकिङ गर्नुअघि सधैँ आफ्नो होमस्टेसँग उमेरसम्बन्धी सिफारिसहरू जाँच गर्नुहोस्, तर भक्तपुरमा परिवारद्वारा सञ्चालित अधिकांश कार्यक्रमहरू सबै उमेरका बालबालिकाका लागि साँच्चै राम्रो हुन्छन्।
Company Admin
नेपालका सुन्दर होमस्टेहरूबारे सच्चा कथा र अनुभव साझा गर्ने यात्रा लेखक।

