काठमाडौंबाट सबैभन्दा नजिक, बिहान उठ्ने बित्तिकै आँखै अगाडि हिमालको लामो लर्कन देखिने ठाउँ नगरकोट हो। यो गाइडमा नगरकोटका उत्कृष्ट होमस्टेहरू, डाँडाबाट सूर्योदय वास्तवमा कस्तो देखिन्छ, चाँगुनारायण पदयात्रा, मूल्य, र एक वा दुई रात बस्ने योजना बनाउन आवश्यक सबै जानकारी समेटिएको छ।
काठमाडौंबाट ३२ किलोमिटर टाढा रहेको नगरकोट अर्कै संसार जस्तो लाग्छ। यो डाँडा उपत्यकाको सतहबाट २,१७५ मिटरको उचाइमा छ। मौसम सफा भएको बिहान पूर्वी क्षितिजमा सगरमाथा, लाङटाङ, गणेश हिमाल, दोर्जे लाक्पा, मनास्लु लगायतका हिमालहरूको लामो लर्कन देखिन्छ, त्यो पनि एक दिनको ट्रेकिङ बिना नै। तपाईं डेढ घण्टा गाडीमा यहाँ आइपुग्नुभयो, एउटा पारिवारिक घरमा बस्नुभयो, अनि काठमाडौंका धेरैले समय ननिकालेको भ्युपोइन्टमा उभिनुभएको छ।

नगरकोटको खासियत यही हो: शहरबाट मात्र डेढ घण्टाको दूरीमा, २,१७५ मिटरको उचाइको डाँडामा, तपाईं र हिमालको बीचमा कुनै भीडभाड हुँदैन।
संक्षेपमा
काठमाडौंबाट ३२ कि.मि., गाडीमा १.५ घण्टा, २,१७५ मिटरको उचाइमा
सूर्योदयको समय: जुनमा बिहान ५:०७ देखि जनवरीमा बिहान ६:५६ सम्म
होमस्टे शुल्क प्रति रात रु. १,७०० बाट सुरु, धेरैजसोमा वाइफाइ, पार्किङ र गिजरको सुविधा छ
नगरकोट-चाँगुनारायण पदयात्रा दिनभरिको लागि सबैभन्दा उत्तम गतिविधि हो, ४ देखि ५ घण्टा ओरालो बाटो।
उत्तम समय: अक्टोबरदेखि डिसेम्बर र मार्चदेखि अप्रिल
दुई रातको बसाइ उत्तम: एक रात सूर्योदयको लागि, अर्को पदयात्राको लागि
छोटो जानकारी: नगरकोट होमस्टे
नगरकोट के हो?
नगरकोट भक्तपुर जिल्लामा पर्ने काठमाडौं उपत्यकाको पूर्वी डाँडामा अवस्थित एउटा हिल स्टेसन हो। राणाकालदेखि नै यो ठाउँ गर्मी छल्न आउने गन्तव्यको रूपमा परिचित छ, जब बेलायती र भारतीय राजपरिवारहरू उपत्यकाको गर्मीबाट बच्न यहाँ आउँथे। मौसम सफा हुँदा यो डाँडाबाट आठ प्रमुख हिमशृङ्खलाहरूको फराकिलो दृश्य देखिन्छ, जसले यसलाई देशकै सबैभन्दा सजिलै पुग्न सकिने उच्च-उचाइको भ्युपोइन्टहरूमध्ये एक बनाएको छ।

गाउँ आफैँमा सानो छ। केही गेस्टहाउस, केही पारिवारिक घर, भ्युपोइन्टमा एउटा वाच टावर, र एकातिर ठाडो ओरालो झर्ने बाटो छ जुन भक्तपुर तिर र अर्कोतिर बनेपातिर झर्छ। सूर्योदय हेर्ने र पदयात्रा गर्नेबाहेक यहाँ गर्नका लागि धेरै कुरा छैनन्। ठीक यही कारणले गर्दा यहाँ एक रातभन्दा दुई रात बस्नु राम्रो हुन्छ।
नगरकोट काठमाडौं उपत्यकाको फराकिलो 'डे-ट्रिप' सर्किटभित्र पर्छ, जसमा दक्षिणमा दलचोकी र चित्लाङ तथा उत्तरमा ककनी पर्दछन्। यदि तपाईं उपत्यका वरिपरि एक हप्ताको यात्रा योजना बनाउँदै हुनुहुन्छ भने, काठमाडौंबाट गाउँसम्मको यात्रा समय गाइड ले यी ठाउँहरूमा नदोहोर्याई कसरी क्रमबद्ध रूपमा घुम्ने भनेर देखाउँछ।
नगरकोटको सूर्योदय: कति बजे, कहाँ बस्ने, के अपेक्षा गर्ने
नगरकोटमा सूर्योदयको समय जुनमा बिहान ५:०७ देखि जनवरीमा बिहान ६:५६ सम्म हुन्छ। अक्टोबरदेखि अप्रिलसम्म मौसम सबैभन्दा सफा हुन्छ। मनसुनको महिनामा बादलहरू ठीक डाँडाको तहमा हुन्छन् र सबै कुरा छेक्छन्।

मुख्य भ्युपोइन्ट वाच टावर हो, जुन गाउँको केन्द्रबाट करिब ४ किलोमिटर दक्षिणमा छ। धेरैजसो होमस्टेहरू त्यहाँबाट ४५ मिनेटदेखि एक घण्टाको पैदल दूरीमा छन्। यदि तपाईं अँध्यारोमा लामो र चिसो बाटो हिँड्न चाहनुहुन्न र उज्यालो हुनुअघि नै भ्युपोइन्टमा पुग्न चाहनुहुन्छ भने, अघिल्लो रात नै आफ्नो गृहधनीलाई ट्याक्सीको व्यवस्था गर्न भन्नुहोस्। एकतर्फी भाडा लगभग रु. ३०० देखि ५०० पर्छ।
अक्टोबरको सफा बिहानमा देब्रेबाट दाहिनेतिर देखिने हिमालहरूको क्रम यस्तो हुन्छ: पश्चिममा सबैभन्दा नजिक र प्रस्ट देखिने लाङटाङ शृङ्खला, त्यसपछि जुगल हिमाल, दोर्जे लाक्पा, गौरीशंकर, र त्यसपछि सुदूर पूर्वी क्षितिजमा, डाँडाभन्दा अलिकति माथि, सगरमाथा र मकालुको आकृति। सूर्यको पहिलो किरण अग्ला चुचुराहरूमा पर्छ, र तल उपत्यकामा उज्यालो हुनुभन्दा करिब ८ मिनेट अघि ती चुचुराहरूलाई सुन्तला रङ्गको बनाइदिन्छ। त्यही ८ मिनेटको लागि मानिसहरू बिहान ५ बजेको अलार्म लगाउँछन्।
महिनाअनुसार सूर्योदयको ठीक समय र मौसमअनुसार प्रकाशको अवस्था कस्तो देखिन्छ भन्नेबारे विस्तृत जानकारीको लागि, नगरकोट सूर्योदय २०२६ गाइड मा पूरा विवरण दिइएको छ।
नगरकोटमा गर्न सकिने कुराहरू
सूर्योदय भ्युपोइन्ट पदयात्रा
सूर्योदय हुनुभन्दा कम्तिमा ३० मिनेट अगाडि आफ्नो होमस्टेबाट निस्कनुहोस्। गाउँका धेरैजसो ठाउँहरूबाट वाच टावरसम्म जाने बाटो राम्रोसँग चिनिने खालको छ। न्यानो कपडा लगाउन नबिर्सनुहोस्। डाँडा खुला भएकोले चिसो हुन्छ। तल काठमाडौंमा न्यानो हुँदा पनि अक्टोबर वा नोभेम्बरमा बिहान ५ बजे यहाँको तापक्रम ५ देखि ८ डिग्री सेल्सियसको हाराहारीमा हुन्छ।
नगरकोटदेखि चाँगुनारायण पदयात्रा
बाट गर्न सकिने सबैभन्दा उत्तम गतिविधि नगरकोट। यो पदमार्ग २,१७५ मिटरको उचाइमा रहेको डाँडाबाट करिब १,५०० मिटरमा रहेको चाँगुनारायण गाउँसम्म ओर्लिन्छ। बाटोमा जङ्गल, गरा-कान्ला र साना नेवारी बस्तीहरू पार हुन्छन्। कुल दूरी लगभग १२ किलोमिटर छ र सामान्य गतिमा हिँड्दा ४ देखि ५ घण्टा लाग्छ। नगरकोटदेखि चाँगुनारायण पदमार्ग गाइड मा पूरा बाटो, दूरीका चिह्नहरू र चाँगुनारायण मन्दिरमा के-के हेर्न सकिन्छ भन्ने जानकारी समेटिएको छ, जुन एक युनेस्को विश्व सम्पदा क्षेत्र र काठमाडौं उपत्यकाको सबैभन्दा पुरानो मन्दिर परिसर हो।

गाउँ घुमफिर
नगरकोट गाउँ बिहानको समयमा बिस्तारै हिँडेर घुम्न लायक छ। डाँडाको माथिल्लो भागमा ढुङ्गाले बनेका पुराना घरहरू र हिमालतिर फर्केका करेसाबारीहरू छन्। पर्यटकका गाडीहरू आउनुभन्दा पहिले बिहानको समयमा यो गाउँ चरा र हावाको आवाज सुन्न सकिने गरी शान्त हुन्छ।
फर्कने बाटोमा भक्तपुर
नगरकोट भक्तपुरबाट १६ किलोमिटरको दूरीमा पर्छ। यदि तपाईं काठमाडौं फर्कंदै हुनुहुन्छ भने, आधा दिनको लागि भक्तपुर दरबार स्क्वायर मा रोकिँदा यात्रामा थप गाडी चलाउनु नपर्ने र सांस्कृतिक अनुभव पनि थपिने हुन्छ। विदेशीहरूका लागि भक्तपुर प्रवेश शुल्क रु १,५०० छ, जसमा सम्पूर्ण ऐतिहासिक क्षेत्र घुम्न पाइन्छ।

कहाँ बस्ने: नगरकोटका होमस्टेहरू
नगरकोटमा होटलको सट्टा होमस्टे रोज्दा अनुभव एउटा विशेष तरिकाले फरक हुन्छ: तपाईंको गृहधनीले अघिल्लो रात मौसमको अवस्था हेरेर भोलिपल्टको सूर्योदय बिहान ५ बजे उठेर हेर्न लायक छ कि छैन भनेर इमानदारीपूर्वक बताउनेछन्। होटलले यसो गर्दैन। नगरकोट होमस्टे विरुद्ध होटल गाइड मा यस तुलनाको बारेमा विस्तृत जानकारी दिइएको छ, यदि तपाईं अझै निर्णय गर्न सकिरहनुभएको छैन भने।
नगरकोट नयाँगाउँ होमस्टे
नगरकोट नयाँगाउँ होमस्टे नयाँगाउँमा रहेको एउटा पारिवारिक होमस्टे हो। यो गाउँको मुख्य सडकबाट टाढा, शान्त ठाउँमा छ। यहाँ डिलक्स कोठाहरू प्रति रात रु १,७०० मा उपलब्ध छन्, जसमा वाइफाइ, पार्किङ र तातो पानीको सुविधा छ। सम्पर्क: 9820748748.

मनास्लु होमस्टे
मनास्लु होमस्टे नगरकोटमा रहेको एउटा पारिवारिक होमस्टे हो, जहाँ डिलक्स कोठाहरू प्रति रात रु १,८०० मा उपलब्ध छन्। यहाँ वाइफाइ, पार्किङ र तातो पानीको सुविधा छ। यसको नाम विश्वको आठौँ अग्लो हिमालको नामबाट राखिएको हो, जुन मौसम सफा हुँदा डाँडाबाट देखिन्छ। सम्पर्क: 9841743573. बुकिङ गर्दा खाना र सूर्योदय हेर्न जाने यातायातको सुविधाबारे गृहधनीसँग सिधै सोधपुछ गर्नुहोस्।
मूल्यहरू
काठमाडौंदेखि नगरकोट कसरी पुग्ने
निजी ट्याक्सीमा: ठमेलबाट मोलमोलाइअनुसार रु २,५०० देखि रु ३,५०० लाग्छ। भक्तपुरको राजमार्ग हुँदै जाँदा १.५ घण्टा लाग्छ। तपाईंको होमस्टेले फर्कने ट्याक्सी पहिले नै मिलाइदिन सक्छ।
स्थानीय बसमा: नगरकोटका लागि बसहरू भक्तपुर बसपार्कबाट छुट्छन्। पहिले काठमाडौं बाट भक्तपुरसम्म माइक्रोबस लिनुहोस् (रु २५ देखि ३०), त्यसपछि भक्तपुरबाट नगरकोटसम्म स्थानीय बस लिनुहोस् (रु ८०)। पूरा यात्रामा करिब २ देखि २.५ घण्टा लाग्छ। बसहरू दिउँसोसम्म चल्छन्।
मोटरसाइकलमा: यदि तपाईंसँग बाइक छ भने, भक्तपुर हुँदै नगरकोट जाने राजमार्ग काठमाडौंबाट बाहिरिने राम्रा सडकहरूमध्ये एक हो। डाँडामा चढ्ने अन्तिम ८ किलोमिटरको बाटो ठाडो र साँघुरो भए पनि चलाउन सकिने खालको छ।
चाँगुनारायण हुँदै फर्कंदा: यदि तपाईं पदयात्रा गर्नुहुन्छ भने, तपाईं चाँगुनारायण गाउँमा पुग्नुहुन्छ। त्यहाँबाट भक्तपुरसम्म ट्याक्सी पाइन्छ (रु ५०० देखि रु ८००) र त्यसपछि भक्तपुरबाट काठमाडौं फर्कन सकिन्छ।
नगरकोट घुम्ने उत्तम समय
अक्टोबरदेखि डिसेम्बरसम्मको समय सबैभन्दा उत्तम हुन्छ। मनसुन सकिएको, आर्द्रता कम भएको र हिमालयका दृश्यहरू सबैभन्दा सफा देखिने बेला यही हो। डिसेम्बरको बिहान चिसो हुन्छ, बिहानीपख तापक्रम २ देखि ५ डिग्री सेल्सियसको हाराहारीमा हुन्छ, तर दृश्यको स्पष्टता अतुलनीय हुन्छ। यो मुख्य पर्यटकीय सिजन भएकोले होमस्टेहरू कम्तिमा एक हप्ता अगाडि नै बुक गर्नुहोस्।
मार्चदेखि अप्रिल दोस्रो उत्तम समय हो। मार्च महिनामा चाँगुनारायण जाने बाटोमा लालीगुराँस फुल्छ। शरद ऋतुको तुलनामा उपत्यकाको धुलोले गर्दा दृश्य अलि धमिलो देखिए पनि मौसम सफा भएको दिनमा हिमाल राम्रैसँग देखिन्छ। यो बेला पदयात्रा मार्ग सबैभन्दा रमणीय हुन्छ।
मे र सेप्टेम्बर महिना मौसम परिवर्तन हुने समय हो। यो बेला हिमाल देखिने नदेखिने निश्चित हुँदैन। यदि तपाईंसँग अरू समय छैन भने यो बेला जान सकिन्छ, तर धेरै आशा भने नगर्नुहोला।
जुनदेखि अगस्टसम्म मनसुनको समय हो। दिनभरि डाँडामा बादल मडारिरहेको हुन्छ र हिमाल देख्न मुस्किल पर्छ। गाउँ हरियाली र बाटो हिलाम्य हुन्छ। यदि तपाईं सूर्योदय हेर्नकै लागि जाँदै हुनुहुन्छ भने यो समयमा जान सिफारिस गरिँदैन।
बारम्बार सोधिने प्रश्नहरू
नगरकोटको सबैभन्दा राम्रो होमस्टे कुन हो?
नगरकोट नयाँगाउँ होमस्टे (प्रति रात NPR 1,700) र मनास्लु होमस्टे (प्रति रात NPR 1,800) नगरकोट गाउँमा परिवारद्वारा सञ्चालित दुई प्रमाणित विकल्पहरू हुन्, जहाँ वाइफाइ, गिजर र पार्किङको सुविधा छ। यी दुवै होमस्टे Nepal Homestays मा सूचीकृत छन् र त्यहाँबाट सिधै बुकिङ गर्न सकिन्छ।
नगरकोटमा सूर्योदय कति बजे हुन्छ?
नगरकोटमा सूर्योदयको समय जुनमा बिहान ५:०७ बजेदेखि जनवरीमा बिहान ६:५६ बजेसम्म हुन्छ। अक्टोबरमा जाँदा, सूर्योदय लगभग बिहान ५:५५ बजे हुन्छ। हिमालका चुचुराहरूमा घामको पहिलो किरण पर्नुअघि नै राम्रो ठाउँ पाउनका लागि भ्युप्वाइन्टमा कम्तिमा ३० मिनेट पहिले पुग्नुहोस्।
नगरकोट काठमाडौंबाट कति टाढा छ?
नगरकोट काठमाडौंबाट ३२ किलोमिटर टाढा छ। भक्तपुर राजमार्ग हुँदै निजी ट्याक्सीमा करिब १.५ घण्टा लाग्छ। भक्तपुर बसपार्कबाट स्थानीय बसमा भने २ देखि २.५ घण्टा लाग्छ।
नगरकोटको लागि कति दिन चाहिन्छ?
दुई रात बस्नु उपयुक्त हुन्छ। पहिलो साँझ पुग्ने, बस्ने व्यवस्था मिलाउने र गाउँ घुम्ने। बिहान सबेरै सूर्योदय हेर्नका लागि। दोस्रो दिन चाँगुनारायण पदयात्रा गर्ने र काठमाडौं फर्कने बाटोमा भक्तपुरमा रोकिन सकिन्छ।
के नगरकोट घुम्न लायक छ?
हो, यदि तपाईं काठमाडौंमा हुनुहुन्छ र तपाईंसँग एक वा दुई दिन फुर्सद छ भने नगरकोट घुम्न लायक छ। ट्रेकिङ नगरीकनै हिमालको फराकिलो दृश्य देख्न सकिने यो सहरको सबैभन्दा नजिकको ठाउँ हो। चाँगुनारायण पदयात्राले यस यात्रामा सांस्कृतिक र ऐतिहासिक आयाम थप्छ, जसले गर्दा यो केवल सूर्योदय हेर्ने यात्रा मात्र रहँदैन।
नगरकोटबाट कुन-कुन हिमाल देखिन्छ?
मौसम सफा भएको दिनमा नगरकोटको भ्युप्वाइन्टबाट आठ वटा हिमशृङ्खलाहरू देख्न सकिन्छ: लाङटाङ, जुगल हिमाल, दोर्जे लाक्पा, गौरीशंकर, रोल्वालिङ, र सुदूर पूर्वी क्षितिजमा सगरमाथा र मकालुको आकृति। उत्तर-पश्चिममा मनास्लु पनि देखिन्छ।
नगरकोट घुम्न जाने सबैभन्दा राम्रो समय कुन हो?
हिमालको सबैभन्दा सफा दृश्यका लागि अक्टोबरदेखि डिसेम्बरसम्म। चाँगुनारायण जाने बाटोमा लालीगुराँस फुलेको हेर्न मार्चदेखि अप्रिलसम्म। जुनदेखि अगस्टसम्मको समयमा भने नजानुहोस्, किनकि मनसुनी बादलले प्रायः बिहानको दृश्य छेकिदिन्छ।
के काठमाडौंबाट एकै दिनमा नगरकोट गएर फर्कन सकिन्छ?
सकिन्छ, तर दुई रात बस्नु राम्रो हो। एक दिने यात्राको अर्थ हो, सूर्योदय हुनुअघि पुग्नका लागि काठमाडौंमा बिहान ३ बजे नै उठेर गाडीमा जानुपर्छ। रात बसेमा भने तपाईं बिहान उठ्दा डाँडामै हुनुहुन्छ।
Company Admin
नेपालका सुन्दर होमस्टेहरूबारे सच्चा कथा र अनुभव साझा गर्ने यात्रा लेखक।

